De haven terug in het hart van Amsterdam

Amsterdam

12.01.2021

Havens, Maritieme kennisinstituten, Scheepsbouw, Zeescheepvaart

Het Scheepvaartmuseum opent binnenkort nieuwe interactieve tentoonstelling: Amsterdam Havenstad. Hiermee brengt het museum de haven weer terug in het hart van alle Amsterdammers.

De stad Amsterdam is al bijna 750 jaar een havenstad en is maritiem tot in de vezels. De tentoonstelling laat de eeuwenoude relatie tussen de haven en de stad zien. Vanaf het moment dat een dam in de Amstel werd aangelegd tot plannen voor de haven in de toekomst. Een tentoonstelling voor iedereen die nieuwsgierig is naar de haven en het DNA van de stad. Voor meer informatie over de tentoonstelling zie hetscheepvaartmuseum.nl/haven(link is external).

Het ontstaan van de havenstad

In de dertiende eeuw werd een dam aangelegd in rivier de Amstel die het begin vormde voor een bruisende haven. De Amsterdamse haven ontwikkelde zich in de eeuwen daarna tot de belangrijkste haven van de Nederlanden. In de zeventiende eeuw groeide de haven zelfs uit tot de belangrijkste haven ter wereld. De welvaart die de haven de stad bracht, zorgde soms ook voor ongenoegen. Geuren uit de haven leidden bijvoorbeeld tot overlast bij inwoners van de stad. Door het geurorgel in de tentoonstelling kunnen bezoekers deze geuren nu zelf ruiken, maar ook geuren van de haven van nu komen aan bod.

Economische impuls

De haven en de stad hebben elkaar nodig en samen zorgen ze voor een enorme economische impuls. In de tentoonstelling wordt dit met interactieve elementen geïllustreerd. Wat was er allemaal nodig om een schip gereed te maken voor vertrek en hoeveel bedrijven en winkels in de stad waren hierbij betrokken? Welke vervoersmiddelen zijn nodig om de aangekomen producten op hun uiteindelijke bestemming te brengen? In de tentoonstelling ontdekken bezoekers het antwoord op deze vragen.

De mensen in de haven

Het verhaal van de haven gaat niet enkel over economie, koopvaardij en scheepsbouw, het is bovenal een verhaal over mensen. De mensen die de haven door de jaren heen hebben ontwikkeld. Amsterdammers en mensen die van ver kwamen op zoek naar werk. Van sjouwers tot moderne sluiswachters. Het Scheepvaartmuseum vertelt de verhalen van deze mensen en laat hiermee de verbondenheid tussen haven en stad zien.

Innovatie

De bewogen relatie tussen stad en haven heeft door de eeuwen heen gezorgd voor creatieve oplossingen. Innovatie was en is nog steeds een van de belangrijkste speerpunten van de Amsterdamse haven. Zo ontwikkelde men aan het einde van de 17de eeuw bijvoorbeeld de scheepskameel – een systeem van drijvers om de diepgang van schepen tijdelijk te verminderen – die schepen voorbij Pampus trok. Tegenwoordig wordt er door middel van een circulaire economie stadsafval omgezet naar energie. In de tentoonstelling Amsterdam Havenstad daagt Het Scheepvaartmuseum bezoekers uit om zelf over onderwerpen als duurzaamheid en mobiliteit na te denken. Wat zijn de voor- en nadelen van een brug over het IJ? En waar zou je dan voor kiezen? Het zijn dit soort thema’s die de toekomst van deze havenstad vorm geven.

Samenwerkingspartners

Amsterdam Havenstad is mede mogelijk gemaakt dankzij de steun van hoofdsponsor Port of Amsterdam en partners Amports en ORAM.